Home Post De psychologie van corona maatregelen

De psychologie van corona maatregelen

Bijna 3 weken geleden zetten de corona-maatregelen ons leven toch wel enigszins op z’n kop. Met twee kleine kinderen (1jr en 4jr), manlief en een kater zoeken we een weg in deze nieuwe manier van leven. Dat gaat met een lach en een traan. Vanuit mijn professie als gedragspsycholoog is het een fascinerende tijd. Mensen moeten zoveel mogelijk thuis blijven, alleen boodschappen doen, buitenshuis afstand houden tot elkaar. Hoe zorg je dat mensen hun gedrag daadwerkelijk veranderen? Verschillende gedragsprincipes die de afgelopen weken de revue passeerden komen in deze blogs naar voren. Vandaag de kracht van sociale normen.

De kracht van sociale normen
Het eerste weekend stond de media vol van alle mensen die ‘lekker erop uit gingen’. Met z’n allen naar het strand, een mooi bloesempark of het bos. Bij het zien van al dat natuurschoon, het prachtige weer en al die gezinnen en vrienden die zich zo vermaakten, kreeg ik spontaan zin om er ook lekker op uit te gaan. En dat is precies de kracht van sociale normen. We passen (onbewust) ons gedrag aan, aan wat anderen doen. Immers wat de meeste anderen doen, zal wel goed zijn. De dagen na het weekend ging het in de verschillende talkshows vaak over de drukte. Experts aan talkshowtafels, of in ieder geval mensen met een sterke mening, gaven hoog op over dit gedrag. We bleven de beelden zien. En dat is nou precies wat je niet wil zien, als je gedragsverandering wil bereiken. Keer op keer werden we gesterkt in het idee dat heel veel mensen gewoon lekker naar buiten gaan. Je voelde je de loser van de groep, het braafste jongetje van de klas, dat als enige niet naar buiten ging. Hoeveel sterker zou het zijn om naast deze berichtgeving ook te laten zien hoeveel mensen het wel al goed doen. Die zich binnen en rond huis vermaken en hoe zij dat dan doen.

Er kwamen extra maatregelen, boetes tot €390,- wanneer je geen 1,5 meter afstand houdt. Tegelijk was ook de boodschap: er wordt geen extra handhaving ingezet. Boetes zijn voornamelijk effectief voor gedragsverandering, wanneer mensen een gevoel van pakkans ervaren. Licht verontrust hoorde ik deze maatregel dan ook aan. Gelukkig zag ik in de dagen daarna dat er wel degelijk gewerkt werd aan dat gevoel van pakkans. In de media zag je beelden van politieagenten aan de stranden met drones, surveillerende boa’s en politieagenten op straat.

Het tweede weekend bleef het veel rustiger op openbare plekken. Stranden en parkeren waren veel rustiger. De media versterkte dit beeld door stukken verlate strand en park te tonen. Ook hier de kracht van sociale normen, echter dan op het gewenste gedrag. Door stukken verlate strand te zien (en niet de uitzondering van mensen die elkaar nog steeds opzoeken), versterkt dit de norm ‘de meeste mensen blijven thuis’. Daar passen we vervolgens ons gedrag op aan. De woorden van Rutte op de persconferentie van 31 maart jl. versterken ook in positieve zin deze sociale normen: “Iedereen ziet in Nederland dat we ons heel goed aan de regels houden. En dat is ook maar gelukkig. De straten zijn leeg. De treinen zijn leeg. De kantoren zijn leeg. We blijven dus zoveel mogelijk binnen. We werken zoveel mogelijk thuis. We houden die 1,5meter afstand. Boodschappen doen we alleen. ….Dat alles blijft de komende weken dus heel belangrijk.”

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.